Znaczenie diety DASH w profilaktyce i wspomaganiu leczenia chorób cywilizacyjnych
Dieta DASH opiera się na spożywaniu produktów o niskiej zawartości nasyconych kwasów tłuszczowych, izomerów trans oraz sodu, przy jednoczesnym zwiększeniu podaży białka, błonnika pokarmowego, a także składników mineralnych, takich jak potas, wapń i magnez.
Jej podstawę stanowią duże ilości warzyw, owoców oraz pełnoziarnistych produktów zbożowych. Głównymi źródłami białka w tym modelu żywienia są nasiona roślin strączkowych, niskotłuszczowe produkty mleczne, chude mięso, ryby oraz owoce morza.
W diecie DASH szczególny nacisk kładzie się na ograniczenie spożycia produktów bogatych w tłuszcz i sól, zwłaszcza żywności wysokoprzetworzonej, dań typu fast food oraz słodyczy. Jednym z podstawowych założeń tego modelu żywieniowego jest zmniejszenie podaży sodu do 2300 mg na dobę, co odpowiada około jednej łyżeczce soli, a optymalnie do 1500 mg dziennie. Istotnym elementem diety jest również dostosowanie wartości energetycznej jadłospisu do indywidualnego zapotrzebowania organizmu. Odpowiednio dobrana kaloryczność diety umożliwia utrzymanie prawidłowej masy ciała lub wspiera proces jej redukcji, w zależności od założonych celów zdrowotnych.
Korzyści zdrowotne wynikające ze stosowania diety DASH
Dieta DASH jest rekomendowana przez liczne towarzystwa naukowe i organizacje zajmujące się profilaktyką oraz leczeniem chorób układu krążenia, między innymi Polskie Towarzystwo Nadciśnienia Tętniczego oraz Europejskie Towarzystwo Kardiologiczne. Chociaż pierwotnie została opracowana z myślą o osobach z nadciśnieniem tętniczym, obecnie uznawana jest za model żywienia przynoszący korzyści zdrowotne całej populacji. Jej założenia posłużyły również jako podstawa do opracowania wytycznych żywieniowych MyPlate przez Amerykański Departament Rolnictwa (USDA).
Badania naukowe wskazują, że stosowanie diety DASH może skutecznie przeciwdziałać rozwojowi nadciśnienia tętniczego u osób zdrowych, a także korzystnie wpływać na profil lipidowy organizmu. Ponadto dieta ta przyczynia się do zmniejszenia ryzyka wystąpienia chorób sercowo-naczyniowych, cukrzycy typu 2 oraz chorób neurodegeneracyjnych, w tym choroby Alzheimera.
W metaanalizie obejmującej 1917 uczestników wykazano, że przestrzeganie zasad diety DASH prowadziło do istotnej poprawy czynników ryzyka sercowo-naczyniowego, w tym obniżenia wartości ciśnienia tętniczego krwi, stężenia cholesterolu całkowitego oraz cholesterolu frakcji LDL. Dodatkowo zaobserwowano pozytywny wpływ tej diety na kontrolę masy ciała. Regularne stosowanie jej zaleceń sprzyja utrzymaniu prawidłowej masy ciała, a u osób z nadwagą i otyłością wspomaga proces redukcji masy ciała.
Podsumowując dieta DASH to model żywieniowy o udowodnionych naukowo właściwościach prozdrowotnych nie tylko w nadciśnieniu tętniczym, ale także w profilaktyce leczeniu chorób zależnych od stylu życia.
Źródło:
ncez.pzh.gov.pl/choroba-a-dieta/choroby-ukladu-krazenia/dieta-dash-dla-lepszego-cisnienia-krwi-i-nie-tylko/